German poem
Väahkommissiau’
by Michel Buck (1832–1888)
Um da Bussa laufet wôlle Sieba Kittelhearra rum, Gravatätisch thant se schreita, S gucket koiner rum und num.
Und as gôht mit langi Schritta Eusa Schultas keack vorous, Um da Bou en gspickta Ranza Und en Dachspitz hintanous.
Und se seahet meangi Mischte, Meangi Geaschta, meanga Klai – Halt! do stauhnt se voar der Lacha, Stauhnt se voar em Bodasai.
Jetz dô thuat im Friederishafa S Rautschilts Hengscht da letschta Pfiff, Und se sollet glei uffs Wasser, Uff a fürnehms, mächtigs Schiff.
Und der Schultas gôht fürani Und ear putzt derbei sein Kumpf, Tappet richtig neabad s Brückle, Hearr, wia lôht es dô en Pflumpf!
Und as leit – au Waih und Schreacka! – S Schulza’namt im Wasser dinn Und as schreit dô: „Je Mareia, Healfet, i versouf dôhinn!“
Und d Matrausa ziehet grad noh, Wo-n-as ischt am Letschta gsei’, Eusan Schultas halbversoffa Zuenen en a Schiffle nei’.
Au’, wia hôts dea Ma’ so gfraura, Ousgseah’ hôt er pfannablô! „Jô, der Sai hôt koini Bälka,“ Denkt er beinem selber dô.
Ear wär dinna, diesi dussa, Etz wia kommt ma’ zua’n anand? Diesi gauhnt it übers Brückle, Weil se it versoufa want.
Und doch sott ma’ über d Lacha, Sott ma’ Simmathaler hau’, Und füar was denn isch ma’ gschossa Woara ous zur Kommissiau’?
D Schiffskneacht kommet über s Brückle, Bindet en glei d Auga zua, Führets num. Mei’ Schultas lachet: „S Kalb isch wieder bei der Kuah!“
Und so fährt ma’n uffam Wassar Und verspricht glei ällz, was guat, Faschta, Beata, Alamuasa, Wia ma’s in de Näuta thuat.
„Hairet, Manna’,“ sait der Nyse, „Hairet, Leut, i schmeck en Rauh, Und wo s Kemmat so thuat raucha, Schla mi s Bläßle, brennt es au.“
Und er schreit so lout aß mügle: „Fuiriau, des Kemmat brennt!“ Oi’smôls schlet der Kapadäne Ihm a Humsa’n an da Grind.
„Halt dei' Goscha!“ schreit er zoanig, „Hôsch noh koi Maschina gseah’? Bischt dei’ Leabtig hintram Ofa Und an Muatars Juppa gwea?“
Und der Schultas schneuzt uff d Seita, Sait em Kapadän ins Gsicht: „Dui Hums koscht en graußa Frevel, Denn s ischt oiner uß em Gricht.“
Doch der Kapadäni lachet: „„Uffem Schiff bi’n i der Reacht, Dô sind boid Kollegi zema Sannt em Schultas meini Kneacht!
Und i schreib it viel, i strôf glei, Seahnt er dô mei’ Protakol?““ Und er fau’schtat gegam Schultas: „„Jeder kriagt da Buckel vol.““
Und der Schultas fangt a’ lacha: „Des Juschtiara gfällt mer guat!“ Und ear sait gem Kapadäni, Daß ers au so macha thuat.
Wia Herodes und Pilates Geant dô boid anander d Hand, Und der Kapadäni trucknet Dô am Kemmat s Schulza Gwand.
Und se trinket mit anander Und der Ousschuß thuat au mit, Seall der Nyse lôht se brichta, Hôt koi’ Tröpfle Wei’ verschütt.
Und so kommet se ge Roscha, Wo se ab em Dampfschiff gauhnt, Juhsget äll, daß sia jetz wieder Uffam feschta Boda stauhnt.
Und se neammet iahri Steacka, Stuiret gegs der Ei’sabah’, Zweagats em Bolletalaisa Lauft der Schultes äll füra’.
D Fränkla kennt er, aber d Räppla Want am it ins Hiara nei’. Zletschta lôht er halt au fainfe Grad, wia diese Schwôba, sei’.
Und voar Zürch, dô hoißt as Oha! D Ei’sabah’ hebbt woidle still, Und ma’ sieht dô deckti Tischla, Weil dô menger jeassa will.
D Richter laiset iahri Au’ser Ouf und langet nô em Speack, Denn se gunnet andri geara Sealli feine Hearraschleack.
„Seis ums Fränkle!“ sait der Schultas, „Eabbas muaß mer denischt hear. Jetz a Schöpple Wei’ vom beschta, Wo-n-er haunt in uiem Kear!“
Und der Restaurater bringt em Gschwind a Fläschle, wo a Drôht Und a gmodlats Silberhüatle Oba’n um da Zapfa gôht.
Und der Schultas vola Freuda Macht dui Flascha wolli ouf. Hui! dô fluicht em grad der Zapfa Mittla uff da Zinka nouf.
Und der Schaum, dear strudlat mächtig Über s Schulza Leible na, Und der Schultas ka’ voar Schreacka It a Stearbaswöatle sa.
Und as strudlat äll noh luschtig Koiner woißt dô, wia und wenn, Bis se wieder schwätza könnet, Ischt nu’ Bodadecki dinn.
Und der Schultas schleackat endli Ärmel, Händ und Leible a, Hebt nôch d Flascha nouf in d Haihe Und ar sait: „Ai Donder schla!“
Doch der Restaurater sait dô: „Zahlet Lüt, der Zug will gô!“ Und verlangt fainf gschlagne Franka: „S ischt bi üs der Pris a so!“
S Schulza’namt, des zuicht vom Leadar, – S ischt am voar de Auga blô – Gucket nôch noh ganz verbärmschtle Seine arme Fränkla nô.
„Desmôl z Zürich mei’ Gurgel gwäscha,“ Sait er druff, „und nimmamaih! O iahr Manna’, wär i blieba Danna übram Bodasai.“
„„Hairet, Schultas!““ sait der Nyse, „„Launt jetz ujan Jômar stauh’, Denn des malafitzisch Fläschle Muaß in d Hagareachning gauh’.““
Endli sind se z Erla dinna, Frôget nô der Öbrigkoit. „Chrüezi!“ sait der Erlar Schultas, „Chümmet gli uff d Hagawoid!“
D Schwôba sind mit ei’verstanda, Schwänzet iahri Kittel ouf, Stuiret mit de langi Steacka, Luaget an de Felsa nouf.
Und se schnoufet und se schwitzet, Stauhnt a Weile wieder na’, Und se thant nôch wieder spoicha, Was a jeder nu’ verma’.
„Kreuz und Olfe!“ sait der Nyse, „Lôht der Berg denn noh it nô?“ Sait der Erlar Schultas gmüatle: „„S wird gô gli noh besser chô.““
Oh wia schnappet dô die Knujer Und wia glitschet d Bossa’n ous! S Wasser lauft de Kommassäri Ällbereits dur d Hosa nous.
Endle, endle wead as eba, S gôht sogar a Stichle na, Und der Schultas mit de Manna Schreit voar Freud Viktoria!
Älli Oussicht isch en Oi’ding, Oi’ding sind en Bearg und Thal, Was se seah’ want, sind nu’ Kälber, Küah und Hägi nô der Wahl.
Und se greifet nô de Mäuler Und se greifet nô de Rischt Und betrachtet Gmülk und Kealla, Ob au ällz zum Loba’n ischt.
Und iahr däaffets keackle glauba, Könnts a bitzle mügli sei’, Schlüefet se beim Visatiara Hofreacht seall in d Viacher nei’.
Und so geit es glei en Handel, Sieba Hägi wearet kauft, Wenn schau’ noh a’n achter blinder Spôter in der Reachning lauft!
Sieba Schweizer, sieba Schwôba – Jetz was will ma’ weiter maih? – Schwimmet in der zwoita Klassa Friedle dur da Bodasai.
Und se haunt da deutscha Boda Ällbereits voar Freuda küßt: „O miar wäret nia uff Roisa, Hättet miar dia Gfôhra gwißt.“
Fahret drum jetz stolz gem Bussa Mit der schöna Scheackawar, Und se spitzet iahri Auhra, Wenn se hairet, dia sei rar!
Und se hairet suscht noh Reda, Wo en grousig gfalla thant, Bis ses zletschta sealber glaubet, Daß sia gscheidi Kerle sand.
„So a Gmoi’d ischt zum Beneida,“ Sait der Schultas, „wo ses füagt, Daß ma’ grad a Väahkollegi, Wia miar sieba, zema kriagt!“