Versos Portuguese Afonso X de Leão e Castela CCCXXXV (Como Santa Maria converteu un gentil…)

Portuguese poem

CCCXXXV (Como Santa Maria converteu un gentil…)

by (1221–1284)

Listen in the reader

Como Santa Maria converteu un gentil que adorava os ydolos, porque avia en si piadade e fazia caridade aos pobres.

Com' en si naturalmente a Virgen á piadade, assi naturalment' ama os en que á caridade.

En amar os que ben fazen, Deus, Deus, non me maravillo, pois aquel que é bondade conprida se fez seu Fillo, que fez os montes mui grandes e fez o grão do millo, por mostrar en nos sas obras quaes son e sa bondade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

E por dar a cada úu segundo o que merece, fez todo quanto veemos e o al que non parece; e o que non cree esto muito per faz gran sandece e que a cabeça toda ten cha de vãidade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

E de tal razon com' esta mostraron gran maravilla Jesu-Cristo e a Virgen que é sa Madr' e sa Filla, eno tempo dos gentiis a u ome en Cezilla, que rico e avondado era d'aver e d'erdade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade..

E pero que gentil era e que en Deus non criia, dava de grad' aos pobres o mais do que el avia. Esto muit' a Jhesu-Cristo prougu' e a Santa Maria, e a provar o veron por saber en mais verdade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Onde foi que aquel ome bõo e sen tod' engano quanto de comer avia dera en u mao ano e caro todo a pobres, que non catou prol nen dano que ll' ende poren vesse. Mais a que por omildade Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Soube de Deus seer Madre appareceu-ll' en figura de moller con fill' en braço con mui pobre vestidura, e disse-ll': «Ai, ome bõo, pora esta creatura, por Deus, dade-lle que cómia, e a nos mentes parade Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Com' andamos lazerados con est' ano tan minguado.» Respondeu-ll' o ome bõo: «Esto faria de grado; mais todo quanto tia a pobres lo ei ja dado.» Diss' enton a moller bõa: «Vel da fara me dade, Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

De que papelynnas faça que dé a este meno, que me non moira de fame, ca non pego pan nen vo.» O ome bõo, con doo dela, ergeu-sse festynno e fillou-a pela mão e disse-ll': «Acá entrade, Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

E yrei catar as arcas se me ficou y farynna.» E achou ende mui pouca e fillou-a muiy'agynna en sas mãos, e foi logo dereito aa cozynna e diss' enton a seus omes: «Da agua me caentade.» Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Eles fezérono logo; e des que foi ben caente, fillou-s' aquel ome bõo e non quis outro sergente, mas el per sy fez as papas mui ben e apostamente e levou-as en sa mão de mui bõa voontade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

E a bõa moller logo foi catar u a leixara, pera dar-ll' aquelas papas que a seu fill' adubara e achar sol nona pode, e cuidou que se mudara por pedir a outras portas, e diss' aos seus: «Buscade Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Ha moller con seu fillo, que agor' aqui estava.» Eles se partiron logo, e cada u a buscava quanto mais buscar podia, mais neu nona achava. Enton s'acordaron todos que fazian neiçidade Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Buscar o que non podian achar per nulla maneira; enton tornaron a ele e disseron: «Verdadeira- mente non ficou [na] vila rua, nen cal nen carreira, que buscada non ajamos, sen duvida end' estade.» Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Pois que ll' aquesto disseron, a ssa casa deu tornada e achou-a toda cha de triigu' e de cevada, e as arcas de fara chas, e tan avondada que avondar poderia a todo-los da cidade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Enton aquel bõo ome seve gran peça cuidando de como viu este feito, e muito mentes parando; e fez chamar os gentiles e esteve-lles rogando muito que daquesta cousa lle dessen certãidade, Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Se podi' aver ontr' eles alga tal deoessa que fill' en braço trouxesse, ou que nom' avia essa, que ll' a verdade dissessen, e fez[o]lles gran promesa. E eles lle responderon: «Atal allur a catade.» Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Quando ll' est' ouveron dito, el foi log' aos crischãos e mostrou-lles este feito e disse-lles: «Ai, irmãos, se á ontre vos omagen que non an estes pagãos, de moller con fill' en braço, de duvida m' en sacade.» Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Eles disseron: «Avemos a Virgen mui groriosa, que de Deus foi Madr' e Filla, e criada e esposa, e pariu e ficou virgen, cousa mui maravillosa.» Enton diss' o gentil logo: «A omagen m' amostrade.» Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Eles log' aa eigreja muit' agynna o levaron e a omagen da Virgen, Madre de Deus, ll' amostraron, con seu meno en braços, e o feito lle contaron de seu Fillo Jesu-Cristo, om' e Deus en Tridade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

Quand' o gentil oyu esto, rogou que o batiçassen, e esto foi logo feito; e ar rogou que rogassen a Virgen e a seu Fillo, e consigo o levassen, quando do mundo saisse, aa santa craridade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...

E deste miragre todos deron mui grandes loores aa Virgen groriosa, que é Sennor das sennores, que mostra grandes miragres sempre aos peccadores, por fazer que sejan bõos e se partan de maldade. Com' en si naturalmente a Virgen á piadade...