Versos Portuguese Afonso X de Leão e Castela CLXXXV (Como Santa Maria amparou o castelo…)

Portuguese poem

CLXXXV (Como Santa Maria amparou o castelo…)

by (1221–1284)

Listen in the reader

Como Santa Maria amparou o castelo que chaman Chincoya dos mouros que o querian fillar.

Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer, en qual logar quer que sejan, e os de mal defender.

E dest' oý un miragre que avo pouc' á y en Chincoya, un castelo, per quant' end' eu aprendi, que fezo Santa Maria; e aos que o oý ataes omees eran a que devemos creer. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Aqueste castelo ést[e] eno reino de Geen, e un alcaid' y avia que o guardava mui ben; mais de guarda-lo a cima lle mengou muito o sen, assi que per pouc' un dia o ouvera de perder. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Este grand' amor avia con un mouro de Belmez, que do castel' alcald' era; mas o traedor, que fez? Falou con rei de Grãada e disse-lle: «Desta vez vos darei eu o castelo de Chincoya en poder.» Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Diss' el: «Como?» Respos-ll' ele: «Se eu vosso poder ei, mia fala cono alcaide pera un dia porrei; e estando ena fala, ben ali o prenderei, e desta maneira tenno que o podedes aver.» Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

E diss' el rei de Grãada: «Eu por mi, u a[l] non á, quero alá yr contigo e verei o que será; mais se me tu desto mentes, log' y al non averá, che mandarei a cabeça d' antr' os teus ambros toller.» Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Desta maneira gran medo a aquel mouro meteu el rei, e da outra parte grand' aver lle prometeu se lle désse o castelo; e logo con el moveu, e o mouro o alcaide de Chincoya foi veer. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

E disse-lle que saisse con el seu preito firmar ante crischãos e mouros dos que eran no logar, que o guardasse, ca ele queria a el guardar, e sobr' esto fossen ambos sas juras grandes fazer. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

O alcaide de Chincoya, que non cuidava que mal desto se ll' alevantasse, foi alá logo sen al e levou dous escudeiros, que lle disseron atal: que med' avian do mouro que o queria trager. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

«Demais, non levades arma e ydes assi en cos, e com' os mouros son falssos, quiça travarán de vos; o porend' ao castelo nos queremos tornar-nos.» E tornaron-sse correndo e foron-se en el meter. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

O alcaide por tod' esto sol cabeça non tornou, mas por chegar ao mouro logo o rio passou; e pois a el foi chegado, log' el prende-lo mandou, des i al rei de Grãada o fezo preso trager, Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Que estava na ciada. E disse-ll' esta razon: que lle dissess' a verdade do castelo e, se non, escabeça-lo faria. Diss' el: «Se Deus me perdon, no castelo á quinz' omes, mais non ten que comer.» Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Tan tost' el rei de Grãada ssa ciada fez sair e dereit' ao castelo logo começou-sse d' ir, e mandou ao alcaide que sse o castelo pedir foss' aos que y leixara, se non queria morrer. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

El[e] com medo de morte log' o castelo pediu, e dos que dentro estavan atal resposta oyu que per fe non llo darian. Quand' el rei aquesto viu, fez log' a toda ssa gente o castelo combater Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

A pedras e a saetas mui de rrig' en derredor. E os que dentro jazian ouveron tan gran pavor que fillaron a omagen da Madre do Salvador que estava na capela, desi fórona põer Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Ontr' as amas, dizendo: «Se tu es Madre de Deus, deffend' aqueste castelo e a nos, que somos teus, e guarda a ta capela que non seja dos encreus mouros en poder, nen façan a ta omagen arder.» Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

E leixárona dizendo: «Veremo-lo que farás.» Entonç' os conbatedores tornaron todos atras; e tres mouros que entraran, chus negros que Satanas, no castelo, os de dentro os fezeron en caer Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

Mortos de cima do muro. E diss' el rei: «Nulla prol non ei de mais conbatermos, e téer-m-ia por fol sse contra Maria fosse, que os seus defender sol.» E mandou tanger as tronbas e fez ssa oste mover. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...

E desta guisa Chincoya guardou a que todos dan loores por ssa bondade, ca mui gran dereit' y an, porque os seus mui ben guarda e aos outros affan dá que contra ela ven, e faz vençudos seer. Poder á Santa Maria grande d' os seus acorrer...