Portuguese poem
XVI (Quem dona fremosa)
by Afonso X de Leão e Castela (1221–1284)
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E desta razón vos quer’ eu agora dizer fremoso miragre, que foi em França fazer a Madre de Deus, que non quiso leixar perder um namorado que s’houvera desesperar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
Este namorado foi cavaleiro de gran prez d’armas, e mui fremos’ e apost’ e mui ; mas tal amor ouv’ a uma dona, que cuidou a morrer por ela ou sandeu tornar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E pola haver, fazia o que vos direi: non leixava guerra nem lide nem bom tornei, se non provasse tan bem, que conde nem rei polo que fazia o non houvess’ a preçar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E, com tod’ aquesto, dava seu haver tan bem e tan francamente, que lhe non ficava ; mas quando dizia à dona que o sem perdia por ela, non lho queri’ .
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
Macar o cavaleir’ assi despreçar se viu da que él amava, e seu desamor sentiu, pero, com tod’ esto, o coraçón non partiu de querer seu bem e de o mais cobiçar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
Mas com coita grande que tinha no coraçón, com’ home fora de seu siso, se foi entón a um sant’ abade, e disse-lh’ em confissón que a Deus rogasse que lha fezesse ganhar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
O sant’ abade, que o cavaleiro sandeu viu com amores, s’apercebeu que pelo Dem’ era; e porém se trameteu de buscar carreira pera o ende tirar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E porém lhe disse: « Amigo, a mi, se esta dona vos queredes, assi: a Santa Maria a pedide des aqui, que é poderosa, e vo-la poderá dar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E a maneira en que lha devedes pedir é que duzentas vezes digades, sem mentir, « Ave Maria, d’hoj’ a um ano, sem falir, cada dia, em ant’ o seu altar. »
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
O cavaleiro fez todo quanto lh’ él mandou e tod’ ess’ ano sas Aves-Marias rezou, senón poucos dias que na cima em leixou com coita das gentes que iam com él falar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
Mas o cavaleiro tant’ havia gran sabor de comprir o ano, cuidand’ haver sa senhor, que em um’ ermida da Madre do Salvador foi comprir aquelo que fora ant’ obridar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E él estava em aqueste atal, mostrand’ a Santa Maria sa coit’ e seu mal, pareceu-lhe log’ a Reynha espirital, tan fremos’ e clara que a non pod’ él catar;
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E disse-lh’ assi: « Tolh’ as mãos d’ante e , ca eu non tenho ; de mi e da outra dona, a que te mais praz filha qual quiseres, segundo teu semelhar. »
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
O cavaleiro disse: « Senhor, Madre de Deus, tu és a mais fremosa cousa que estes meus olhos nunca viron; porém seja eu dos teus servos que tu amas, e quer’ a outra leixar. »
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
E entón lhe disse a Senhor do mui bom prez: « Se me por amiga queres haver, mais rafez, tanto que est’ ano rezes por mi outra vez quanto pola outra rezar. »
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.
Poi-la Groriosa o cavaleiro por seu filhou, des ali rezou él, e non lhe foi , quanto lhe mandara ela; e, com’ oí eu, na cima do ano foy-o consigo levar.
Quem dona fremosa e bõa quiser amar, am’ a Groriosa e non poderá errar.